Rwa kulszowa

Rwa kulszowa

Rwa kulszowa to zespół dolegliwości dotykających kręgosłup. Powodują one uczucie dyskomfortu, bólu, czasami uniemożliwiają swobodne poruszanie się. Ból generowany jest przez ucisk nerwu kulszowego, stąd nazwa schorzenia. Ból opisywany przez chorych przy tym schorzeniu jest bólem rwącym oraz przeszywającym, a także zaskakującym – często pojawia się bez ostrzeżenia.

Najważniejsze informacjeZmienne
Objawybóle krzyża, pleców, bóle korzeniowe, parestezje czuciowe, przykurcze mięśni, drętwienie i mrowienie pleców
Przyczynyuciski na korzenie, zwyrodnienia, stany zapalne, niektóre choroby zakaźne
SpecjalistaOrtopeda, neurolog, internista
Czas trwaniaod kilku dni do kilku tygodni
Prewencjazdrowy tryb życia, gimnastyka, suplementacja, regularna kontrola ortopedyczna

Rwa kulszowa – przyczyny

Rwa kulszowa (ischias, ischialgia, neuralgia nerwu kulszowego) nie jest chorobą, która bierze się „znikąd” i nagle. Jest to schorzenie, które jest skutkiem zwyrodnienia krążków międzykręgowych. Do takiego stanu pacjent doprowadza się często latami. Zadaniem krążków międzykręgowych jest amortyzacja kręgosłupa. Zwyrodnienia krążków osłabiają kręgosłup, a wtedy już tylko jeden krok dzieli nas od ataku rwy kulszowej. Czasami wystarczy, że pacjent niewłaściwie postawi nogę, za szybko wstanie z krzesła lub potknie się o krawężnik. Do ataku rwy kulszowej może dojść również na skutek skrzywień kręgosłupa oraz dyskopatii. Także nowotwory usytuowane blisko nerwu kulszowego oraz otyłość w niektórych przypadkach mogą doprowadzić do ataku rwy kulszowej.

Obszar bólu w rwie kulszowej

Rwa kulszowa w ciąży

Specjalną grupą pacjentów, która boryka się z rwą kulszową są kobiety w zaawansowanej ciąży, u których w ostatnim trymestrze ciąży może dochodzić do przeciążenia kręgosłupa. Czasami kręgosłup mierzy się z nadmiernym wysiłkiem i krążki międzykręgowe wysuwają się za bardzo, więc może dojść do ataku rwy kulszowej. Jedyne co pozostaje przyszłym mamom, to odpoczynek, sen i w ostateczności paracetamol.

Objawy rwy kulszowej

Objawy są dosyć charakterystyczne. Należą do nich silny ból w dolnej części kręgosłupa, który zwykle promieniuje do pośladka lub podudzia. W niektórych przypadkach może promieniować do stopy. Chorzy borykający się z atakiem rwy kulszowej mogą mieć problem z poruszaniem się, najczęściej nie są w stanie się wyprostować. Ból może utrzymywać się nawet kilka tygodni.

Przy rwie kulszowej, charakterystyczne jest to, że ból nasila się przy kaszlu i kichaniu – wynika to z nadmiernego ucisku na nerw kulszowy.

Pacjenci z atakiem rwy kulszowej mogą skarżyć się również na:

  • mrowienie
  • zaniki czucia
  • paraliże
  • uczucie zimna

Jak sprawdzić czy to rwa kulszowa, a nie tylko ból pleców? Należy położyć się na plecach, najlepiej na podłodze i podnieść wyprostowaną w kolanie nogę. Jeżeli będzie temu towarzyszył ból, który uniemożliwi podniesienie nogi – możemy być pewni, że to atak rwy kulszowej.

Zapalenie korzonków, korzonki i rwa kulszowa – czy to to samo?

Przyczyną rwy kulszowej jest ucisk i zapalenie dolnych korzonków lędźwiowych. Potocznie czasami na rwę kulszową mówi się zatem „zapalenie korzonków” lub po prostu „korzonki”. Z pewnością nie raz zdarzyło się Wam usłyszeć od babci, ze dokuczają jej korzonki, prawda?

Jak leczyć rwę kulszową?

Leczenie rwy kulszowej jest objawowe oraz zachowawcze. Łagodzenie objawów rwy kulszowej polega głównie na podawaniu leków przeciwzapalnych, przeciwbólowych oraz na ćwiczeniach. Nie pomogą tutaj jednak jednorazowe ćwiczenia, ponieważ muszą być one wykonywane regularnie i skrupulatnie, by przynieść pożądany rezultat.

Przy rwie kulszowej sprawdza się również akupresura. Warto zapoznać się z zasadami tej techniki „masażu” by wiedzieć jak można pomóc sobie i innych pacjentom w czasie trwania rwy kulszowej.

Choremu zaleca się odpoczynek, dużo snu i wygodne dobrze dopasowane łóżko. Odpoczynek powinien sprawić, że objawy rwy zaczną ustępować samoistnie w ciągu 4-5 dni, jednak zawsze jest to sprawa indywidualna.

Rwa kulszowa - co pomaga na rwę kulszową?
Jak pomóc sobie w rwie kulszowej?

Rwa kulszowa ćwiczenia

Kluczowe w leczeniu rwy kulszowej oraz zapobieganiu jej są proste ćwiczenia, które samodzielnie możemy wykonać w domu. Jeśli wykonujesz je po raz pierwszy w czasie ataku rwy kulszowej i nie czujesz się pewnie, poproś o asekurację inną osobę dorosłą, która będzie przy tobie, jeśli coś pójdzie nie tak.

Ćwiczenie nr 1

Należy położyć się płasko na plecach, najlepiej na podłodze i przyciągnąć stopy do pośladków. Nogi zgięte w kolanach. Lewą stopę opieramy o prawe kolano, a ręce układamy pod prawym kolanem, następnie przyciągamy udo do klatki piersiowej przez około 30 sekund. Po tym czasie zmieniamy nogi i strony i powtarzamy. Całe ćwiczenie wykonujemy dwukrotnie na obie nogi.

Ćwiczenie nr 2

Kładziemy się na podłogę. Podnosimy zgięte prawe kolano, lewą ręką przyciskamy je w kierunku podłogi jednocześnie kierując je lekko w lewo. Prawą rękę prostujemy i wyciągamy w prawą stronę. Podobnie jak poprzednio wytrzymujemy 30 sekund, aby potem zmienić strony i wykonujemy dwukrotnie całą sekwencję.

Ćwiczenie nr 3

Leżymy na plecach, uginamy obie nogi w kolanach. Dłonie krzyżujemy na klatce piersiowej. Piętami naciskamy na podłoże, jednocześnie unosząc głowę i barki, próbując dotknąć klatki piersiowej. Ćwiczenie powtarzamy 10 razy.

Najpopularniejsze pytania o rwę kulszową


Rwa kulszowa leżeć czy chodzić

W czasie tzw. ataku rwy kulszowej należy odpoczywać, wskazane jest więc leżenie i zdobywanie siły. Gdy stan zapalny osłabnie, można zacząć chodzić i ćwiczyć.

Rwa kulszowa – neurolog czy ortopeda?
Leczenie rwy kulszowej to złożony proces. Zarówno ortopeda, jak i neurolog mogą okazać się pomocni. Ortopeda wskaże jakie zwyrodnienia mogą prowadzić do rwy kulszowej i gdzie jest problem, neurolog natomiast dobierze najlepsze leki. Z atakiem rwy kulszowej można udać się również do lekarza pierwszego kontaktu.

Rwa kulszowa – czy można pracować?
Przy rwie kulszowej wskazany jest odpoczynek i odzyskiwanie sił, praca fizyczna jest niewskazana.

Czy rwa kulszowa sama przejdzie?

Jest taka możliwość. Rwa kulszowa może minąć samoistnie, jeśli człowiek wypocznie, a przestrzenie międzykręgowe będą miały szanse nawet lekko się zregenerować.

BIBLIOGRAFIA
  • Terapia w chorobach układu nerwowego, red. Wojciech Kozubski, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2016.
  • Koes B.W., van Tulder M.W., Peul W.C., Diagnosis and treatment of sciatica. BMJ. 2007 Jun 23; 334(7607): 1313–1317.
  • Ropper A.H., Zafonte R.D. Sciatica. N. Engl. J. Med. 2015 Mar 26; 372(13): 1240-1248.
  • Institute for Clinical Systems Improvement (ICSI). Health care guideline: adult acute and subacute low back pain. ICSI 2012 Nov.
  • Seoyon Yang, MD, PhD, Won Kim, MD, PhD, Hyun Ho Kong, MD, Kyung Hee Do, MD, PhD, and Kyoung Hyo Choi, MD, PhD (2020) Epidural steroid injection versus conservative treatment for patients with lumbosacral radicular pain.

Podobał ci się ten tekst? Udostępnij go innym!